De gasmarkt staat momenteel sterk onder invloed van de oplopende spanningen in het Midden-Oosten. Zowel op de spotmarkt als op de termijnmarkt zijn de prijzen scherp gestegen. Alleen al op maandag liep het TTF-maandcontract met circa 50% op, een uitzonderlijk grote beweging in korte tijd.
Een belangrijke factor voor de prijsstijgingen is de situatie rond de Straat van Hormuz, een cruciale route voor de wereldhandel in olie en LNG. Door het veiligheidsrisico durven steeds minder tankers de doorgang te gebruiken en verzekeraars zijn terughoudend geworden om schepen in het gebied te dekken. Waar normaal tientallen energie-tankers per dag passeren, is het aantal transporten sterk teruggevallen. Tegelijkertijd meldde Qatar dat de LNG-productie wordt geraakt door aanvallen op energie-installaties en ze daarom de productie stop zet. Dit voegt extra onzekerheid toe aan het wereldwijde aanbod en laat de prijzen nog verder stijgen.
Europa haalt het grootste deel van zijn LNG momenteel uit de Verenigde Staten en Noorwegen, maar Aziatische landen zijn veel afhankelijker van leveringen uit het Midden-Oosten. Als die aanvoer stokt, zullen Aziatische kopers uitwijken naar dezelfde leveranciers waar Europa zijn gas koopt. Dat vergroot de concurrentie op de wereldmarkt, waarbij ladingen uiteindelijk naar de hoogste bieder gaan. Met hogere prijzen tot gevolg.
De relatief zachte temperaturen in Europa zorgen er momenteel voor dat de gasvoorraden minder snel dalen. Toch blijven de voorraden laag en nadert het vulseizoen dat op 1 april begint. Als de verstoringen in de scheepvaart en LNG-aanvoer tegen die tijd nog voortduren, kan het aanvullen van de opslagen moeilijker en duurder worden.
De elektriciteitsprijzen op de termijnmarkt en de spotmarkt laten een sterke stijging zien, in lijn met de beweging op de gasmarkt. Dat is logisch: gascentrales bepalen vaak de prijs van elektriciteit. Wanneer gas duurder wordt, vertaalt dat zich vrijwel direct in hogere stroomprijzen voor levering in de toekomst.
Door het zonnige weer is de productie van zonne-energie momenteel hoog. Afgelopen zondag leidde dat zelfs weer tot negatieve elektriciteitsprijzen, iets wat maandenlang niet was voorgekomen. Nu de donkere wintermaanden achter ons liggen, zal dit soort momenten naar verwachting vaker optreden.
De prijs van CO₂-emissierechten stijgt momenteel niet mee met gas en elektriciteit. Door zorgen over een afzwakkende wereldeconomie verwachten marktpartijen minder industriële uitstoot, wat de vraag naar emissierechten drukt. Tegelijkertijd wordt elektriciteitsproductie uit kolen aantrekkelijker nu gas zo duur is, waardoor de vraag naar steenkool toeneemt en de prijzen daar juist oplopen.
Voor de komende week worden bovengemiddelde temperaturen verwacht, terwijl de windproductie relatief beperkt blijft. Dat betekent minder verwarmingsvraag, minder duurzame opwek uit wind maar ook waarschijnlijk meer opwek uit zon.
De ontwikkelingen op de dagmarkten voor gas en elektriciteit nemen we mee in deze MarktUpdate Energie. De bijbehorende tarieven heten dynamische energietarieven en deze ingekochte energie wordt de volgende dag geleverd.
Dynamische energietarieven, ook wel de spotprijzen, komen tot stand op de dagmarkten 'EPEX' (stroom) en de LEBA (gas). De tarieven bewegen mee met de marktprijzen; dit in tegenstelling tot vaste tarieven die vast staan gedurende de contractperiode of variabele tarieven die maandelijks kunnen veranderen.
De prijs voor gas kan dagelijks veranderen, en van elektriciteit zelfs ieder uur. De uiteindelijke energiekosten zijn dus afhankelijk van de marktprijzen op het moment van verbruik. Zo kunnen de prijzen dalen bij veel wind of zon, en stijgen wanneer de opwek tegenvalt. Heb je als bedrijf bovendien inzicht in het verbruik, dan kunnen verbruikspatronen aangepast worden op de prijsontwikkelingen om te profiteren van gunstige tarieven.
De spotmarkt voor gas, de LEBA, heet ook wel de TTF Day Ahead.
Leveranciers van dynamische contracten berekenen de inkoopprijzen van stroom en gas direct door, zodat klanten altijd de actuele marktprijs betalen. Dit betekent dat zij elektriciteit kopen tegen de op dat moment geldende uurprijs en gas tegen de dagprijs. Bovenop de dynamische marktprijs komt nog een inkoopvergoeding en vaste leveringskosten per maand, die per leverancier kunnen verschillen.
Kalenderjaar 2027 & 2028
Lichtblauw is 2027. Donkerblauw is 2028
Kalenderjaar 2029 & 2030
Lichtblauw is 2029. Donkerblauw is 2030
Kalenderjaar 2027 & 2028
Lichtblauw is 2027. Donkerblauw is 2028
Kalenderjaar 2029 en 2030
Lichtblauw is 2029. Donkerblauw is 2030
Gas- TTF Spot
Elektriciteit - Spot Base
Kolenprijs
Kalenderjaar 2027 - 2028
Lichtblauw is 2027. Donkerblauw is 2028
Emissierechten (CO2)
Kalenderjaar 2027
Olieprijs
Kalenderjaar 2026 - 2027
Lichtblauw is 2026. Donkerblauw is 2027
Vergelijk online de 7 grootzakelijke energieleveranciers en bekijk direct & vrijblijvend uw Offertes-op-Maat
Minder.nl hecht veel waarde aan uw privacy. Lees onze privacyverklaring.
Wilt u iedere twee weken de belangrijkste ontwikkelingen op de energiemarkt in uw mailbox ontvangen? Meld u dan hieronder aan.
Disclaimer
Dit marktrapport is een uitgave van Minder.nl. De gegevens en informatie zijn bedoeld om een beeld te schetsen van de energiemarkt en geeft het verloop van de energieprijzen in het verleden weer. De inhoud dient niet als advies te worden beschouwd en Minder.nl doet geen voorspellingen over de ontwikkelingen van de energieprijzen in de toekomst.
Alle informatie is met de grootst mogelijke zorg samengesteld, desondanks kan de informatie onjuistheden bevatten. Lezers van dit rapport kunnen geen rechten ontlenen of aanspraak maken op de juistheid en volledigheid van de inhoud.
