Minder.nl Marktupdate

De belangrijkste ontwikkelingen van de afgelopen 2 weken

De gasprijzen laten voor de kalenderjaren 2027 en 2028 na de prijsstijgingen van vorige week een verdere lichte beweging omhoog zien, terwijl er voor 2029 en 2030 weinig beweging te zien is. De stroomprijzen voor kalenderjaren 2027 tot en met 2030 daalden daarentegen deze week flink, nadat ze vorige week juist sterk stegen. Tegelijkertijd laten ook de CO₂-emissierechten een stevige prijsval zien. Mogelijk hangt deze daling samen met de lagere stroomprijzen, aangezien goedkopere emissierechten de kosten voor stroomproductie met fossiele brandstoffen drukken.

Gas

Na een relatief rustige periode liepen de gasprijzen vorige week opnieuw scherp op. Begin deze week volgde een lichte correctie voor gas, mede door milder weer in de verwachting. Maar richting het einde van deze week en begin volgende week wordt opnieuw koud, windstil weer voorspeld. Omstandigheden die traditioneel zorgen voor een hogere gasvraag. Ook kan de prijsdaling een correctie zijn na speculatieve handel (inkopen om het op een later moment weer te verkopen). 

De actuele vullingsgraad van de Nederlandse gasopslagen is een belangrijke factor in de prijsontwikkeling. Die ligt nu met 35,6 procent bijna tien procentpunt lager dan in dezelfde periode vorig jaar (peildatum 18 januari). De aanhoudend frisse temperaturen zorgen voor een verhoogde gasvraag, terwijl de beschikbare reserves relatief beperkt zijn. Dat voedt de zorgen over het voldoende aanvullen van de gasvoorraden voor volgende winter.

Prijspieken nu juist in de zomer

Waar voorheen de prijspieken vooral in de winter lagen, verschuift dit inmiddels richting het zomerse inkoopseizoen. Opslagen zullen vanaf het voorjaar opnieuw gevuld moeten worden en dat vraagt om stevige volumes. Hierdoor stijgen nu ook de prijzen voor zomerleveringen.

Azië bereidt zich voor op kouder weer

Internationaal komt er extra druk bij. Aziatische landen zoals China, Japan en Zuid-Korea bereiden zich voor op kouder weer, waardoor de concurrentie om LNG-ladingen oploopt. Ondertussen lopen de spanningen tussen de VS en Europa op, met de vrees dat Washington LNG-export als politiek drukmiddel gaat inzetten. In 2025 kwam ruim een kwart van de Europese gasimport – inclusief LNG – uit de VS, tegenover slechts 6% in 2021.

Ten slotte draagt ook de geopolitieke onrust in Iran bij aan de nervositeit. Eventuele verstoringen in die regio kunnen impact hebben op wereldwijde LNG-transportroutes.

Kortom, de energiemarkt staat momenteel onder invloed van een mix van koud weer, lage voorraden en geopolitieke ontwikkelingen.

Elektriciteit, spotmarkt en meer

Maandagochtend opende de Europese stroommarkt met scherp dalende prijzen en dit zette de rest van de week door. Deze correctie volgt op de stevige prijsstijgingen van vorige week. Handelaren grepen het moment aan om hun winsten veilig te stellen waardoor de neerwaartse druk werd versterkt. Daarnaast spelen mildere weersverwachtingen een belangrijke rol: doordat het komende week zachter blijft dan eerder voorspeld, neemt de verwachte elektriciteitsvraag af. Dit samen zorgt voor lagere prijzen op de stroommarkt.

Kou beïnvloedt prijzen voor CO₂-emissierechten en steenkool

De prijs van CO₂-emissierechten liep vorige week op, mede door verwachtingen van kouder weer in Europa richting het einde van de maand. De aanhoudende kou zou de vraag naar fossiele energiebronnen kunnen verhogen met meer CO₂-uitstoot als gevolg, waardoor ook de behoefte aan emissierechten toeneemt. Sinds deze week vertoont de prijs weer een flinke daling. 

Ook de steenkolenmarkt lijkt onder invloed van het koude weer. Door de toenemende vraag naar energie, springen kolencentrales bij om in de elektriciteitsproductie te voorzien. Vorige week leverden ze veertien procent van de totale elektriciteitsvraag.

Weersverwachting

De komende dagen blijft het aan de frisse kant, met weinig wind. Daardoor zal de opwek van windenergie waarschijnlijk beperkt zijn. De zon laat zich zo nu en dan zien, wat betekent dat zonne-installaties nog wel een bijdrage kunnen leveren aan de elektriciteitsproductie.

Verwachtingen voor 2026

Aan het begin van het jaar blikken energie-analisten vooruit op wat 2026 ons mogelijk gaat brengen. Volgens energieadviesbureau ICIS neemt het aantal uren met negatieve stroomprijzen in Europa opnieuw toe, mede door de snelle groei van zonne-energie. Toch worden deze negatieve prijzen naar verwachting iets minder diep dan vorig jaar. Het zou kunnen betekenen dat we later dit decennium juist weer minder negatieve uren gaan zien, als het energiesysteem in staat is zich beter aan te passen aan de grote hoeveelheid duurzame opwek.

Daarnaast verwacht ICIS dat de prijs voor CO₂-emissierechten (EUA’s) in de eerste helft van 2026 kan stijgen tot rond de 100 euro per ton. Dat is flink hoger dan eind 2025. Belangrijke redenen hiervoor zijn een structureel tekort aan emissierechten én groeiende interesse van beleggers. Tegelijkertijd is er ook veel onzekerheid.