Minder.nl Marktupdate

De belangrijkste ontwikkelingen van de afgelopen 2 weken

Zachter en winderiger weer in Europa drukte zowel de dag- als termijnprijzen voor gas. Ook milder weer in de VS vergrootte de LNG-aanvoer richting Europa. Op de CO₂-markt leidde politieke discussie in Duitsland tot een scherpe prijsdaling van de emissierechten van circa 8 procent. Deze beweging in emissierechten werkt door op de termijnprijzen voor elektriciteit en zorgt daar mede voor neerwaartse druk.

Gas

In het weekend draaiden de weersverwachtingen voor Centraal- en West-Europa naar zachter en winderiger weer. Dat zorgde direct voor lagere prijzen, zowel op de dagmarkt als op de termijnmarkt voor gas, en die neerwaartse beweging kan nog doorzetten. Ook in de Verenigde Staten wordt milder winterweer voorzien, wat het gasverbruik voor verwarming drukt en meer LNG beschikbaar maakt voor export richting Europa.

Minder Noors gas naar Nederland

Dit gasjaar ontvangt Nederland waarschijnlijk minder Noors gas dan in voorgaande jaren, doordat Noorwegen in deze relatief koude winter vooral levert aan Midden- en Oost-Europa ter vervanging van Russisch gas.

De gasvoorraden zijn voor net iets meer dan 15 procent gevuld. Dat is serieus laag en met het huidige gebruik zouden ze binnen drie weken op kunnen raken. Het is daarom goed dat de temperaturen vanaf het weekend milder worden .

TNO pleit voor openhouden Groningen-gasveld

Ondanks de verwachte groei van het wereldwijde LNG-aanbod blijft de vraag hoe zeker die toevoer daadwerkelijk is. Nederland importeert inmiddels circa 80 procent van het gas, waardoor geopolitieke spanningen of politieke besluiten van wereldleiders directe gevolgen kunnen hebben voor de leveringszekerheid. TNO pleit daarom voor het openhouden van het Groningenveld als strategische reserve. Niet voor commerciële winning, maar als noodvoorziening die snel kan worden ingezet bij verstoringen, zoals sabotage van infrastructuur of het stilvallen van LNG-stromen.

Elektriciteit, spotmarkt en meer

Donderdag zorgden uitlatingen van de Duitse bondskanselier over het Europese emissiehandelssysteem voor onrust op de CO₂-markt. Zijn kritiek op de huidige opzet en de wens tot aanpassing werden door de markt opgevat als een mogelijk signaal dat de afbouw van emissierechten minder snel zou verlopen. Dat leidde tot een scherpe prijsdaling van bijna €6 per ton, circa 8%, waarna het referentiecontract sloot rond €72,50 per ton.

Op de termijnmarkt voor stroom spelen bovendien de recente bewegingen in CO₂-emissierechten een rol in de prijsrichting. De huidige ontwikkeling daar legt per saldo neerwaartse druk op de elektriciteitsprijzen.

Spotprijzen

De toegenomen windproductie van de afgelopen dagen heeft de spotprijzen voor elektriciteit gedrukt. Doordat meer stroom uit wind beschikbaar was, hoefden gascentrales minder bij te springen.

De weersverwachting voor de komende dagen laat een wisselend beeld zien: perioden met wind worden afgewisseld met rustigere momenten, terwijl het aantal zonuren beperkt blijft. Dat zorgt voor schommelingen op de spotmarkt voor elektriciteit. Daarbij speelt ook de productie in buurlanden een rol, omdat verschillen in windaanbod tussen bijvoorbeeld Nederland en omringende markten direct doorwerken via de interconnecties.

Steenkoolprijs omhoog

De steenkoolprijs beweegt nog altijd omhoog, al gaat dat schoksgewijs. In Indonesië overweegt de overheid productiebeperkingen om via een krapper aanbod de prijs te ondersteunen. Tegelijkertijd verzet de mijnbouwsector zich tegen ingrepen en dat leidt tot verstoringen van de export. Deze spanningen werken door op de wereldmarkt en zorgen ook in Europa voor aanhoudende prijsdruk.